2026 жылдың екінші тоқсанында Еуропалық одақ бойынша үй бағасы бір жыл бұрынғы кезеңмен салыстырғанда орта есеппен 4,7 пайызға қымбаттаған. Бұл ретте инфляция 3,2 пайыз болған.
Еуростаттың деректеріне сәйкес, 29 еуропалық елдің тоғызы бойынша тұрғын үй бағасы бір жыл ішінде 10 пайыздан астам өскен.
Баға ең көп Португалияда қымбаттаған. Мұнда тұрғын үй құны жылдық есеппен 16,5 пайызға өскен. Екінші орында Болгария – 15,5 пайыз.
Сарапшылар Португалияда тұрғын үйге деген сұраныс ұсыныстан әлдеқайда жоғары екенін атап өтті. Әсіресе Лиссабон, Порту және жағалаудағы танымал аудандарда жаңа үйлердің құрылысы сұранысты толық өтей алмай отыр. Бұған шетелдік инвестиция, туризмнің дамуы және тұрғын үй тапшылығы әсер етіп отыр.
Болгарияда тұрғын үй бағасының өсуіне халық табысының артуы, жалақының өсуі, ипотекалық несиелердің салыстырмалы түрде қолжетімді болуы және жылжымайтын мүлікке инвестиция ретінде сұраныстың жоғары болуы ықпал еткен.
Тұрғын үй бағасы Литвада 14,3 пайызға, Словакияда 13,6 пайызға, Хорватияда 12,7 пайызға, Испанияда 12,1 пайызға, Румынияда 12,1 пайызға, Латвияда 11,4 пайызға және Венгрияда 10,2 пайызға өскен.
Данияда тұрғын үй бағасы 9,4 пайызға, Словенияда 9,1 пайызға, Чехияда 8,6 пайызға қымбаттаған.
Еуропалық одақтағы орташа көрсеткіштен жоғары өсім Кипрде де тіркелді – 7,9 пайыз. Мальтада бұл көрсеткіш 6,9 пайыз, Польшада 6,3 пайыз, Ирландияда 6 пайыз, Эстонияда 5,8 пайыз, Австрияда 5,1 пайыз және Швецияда 4,8 пайыз болды.
Үш елде тұрғын үй арзандады
Еуропада тұрғын үй бағасы барлық жерде бірдей өскен жоқ. 2026 жылдың екінші тоқсанында Финляндияда баға 2,7 пайызға, Люксембургте 2,2 пайызға және Францияда 0,8 пайызға төмендеді.
Сарапшылар Финляндиядағы төмендеуді экономикалық өсімнің әлсіздігімен, тұтынушылар сенімінің төмендігімен және жоғары пайыздық мөлшерлемелердің әсерімен байланыстырады.
Францияда тұрғын үйдің қолжетімділігі төмендеп, сұраныс әлсіреген. Бұған бұған дейінгі жоғары ипотекалық мөлшерлемелер де әсер еткен. Экономикалық белгісіздік кейбір сатып алушыларды баспаналы болу жоспарын кейінге қалдыруға мәжбүр еткен.
Еуропаның ең ірі төрт экономикасының ішінде Испания ерекше көзге түседі. Елде тұрғын үй бағасы бір жылда 12,1 пайызға өскен.
Италияда өсім 4 пайыз болды. Германияда тұрғын үй бағасы небәрі 0,6 пайызға қымбаттаған. Ал Францияда керісінше, баға 0,8 пайызға төмендеді.
Германияда ипотекалық несие мөлшерлемелерінің жоғары болуы тұрғын үйдің қолжетімділігін төмендетіп, ипотекаға деген сұранысты әлсіретіп отыр.
Инфляцияны есептегенде де тұрғын үй бағасы өскен
Инфляция әсерін алып тастағанның өзінде Еуропада тұрғын үй бағасы айтарлықтай өскен.
Еуропалық одақ бойынша инфляция 3,2 пайыз болған кезде, тұрғын үйдің нақты бағасы 1,5 пайызға қымбаттаған.
Португалияда инфляция 3,6 пайыз болғанымен, тұрғын үй бағасының нақты өсімі 12,1 пайызға жеткен.
Нақты өсім Словакияда 9,4 пайыз, Болгарияда 9,1 пайыз, Литвада 8,8 пайыз, Испанияда 8,3 пайыз, Латвияда 7,9 пайыз, Данияда 7,7 пайыз, Венгрияда 7,7 пайыз және Хорватияда 7,5 пайыз болды.
Ал алты елде тұрғын үй бағасы инфляцияны есептегеннен кейін нақты мәнде төмендеген. Бұл көрсеткіш бойынша Люксембург көш бастап, нақты баға 6,4 пайызға түскен. Францияда тұрғын үйдің нақты бағасы 3,2 пайызға, Германияда 2 пайызға төмендеді.
Сарапшылар Еуропадағы тұрғын үй бағасының өзгеруіне негізінен үш фактор әсер етіп отырғанын айтады. Олар – тұрғын үй тапшылығы, халық табысының өсуі және ипотекалық несие шарттарының өзгеруі.
Көптеген Еуропа елінде жаңа тұрғын үй құрылысының қарқыны сұранысты толық қамтамасыз ете алмай отыр. Соның салдарынан сұраныс жоғары, ал ұсыныс шектеулі нарықтарда тұрғын үй бағасы жылдам өсуде.
